Gender deňligini ilerletmegiň möhüm ugurlary

2026-njy ýylyň 26-njy martynda «Ýyldyz» myhmanhanasynda gender deňligini ilerletmek we onuň kanunçylyk esaslaryny berkitmek boýunça parlamentara dialoga bagyşlanan maslahat geçirildi. Oňa Türkmenistanyň Mejlisiniň ýolbaşçylary, ugurdaş ministrlikleriň we pudaklaýyn dolandyryş edaralarynyň, halkara guramalaryň, birnäçe döwletleriň wekilleri, žurnalistler gatnaşdylar.

Maslahatda gender deňligini pugtalandyrmak boýunça halkara derejede amala aşyrylýan işleriň ugurlary ara alnyp maslahatlaşyldy.

Çykyşlarda Türkmenistanyň zenanlaryň hukuklary we gender deňligi ulgamyndaky halkara borçnamalary, bu ugra degişli halkara konwensiýalaryň düzgünlerini yzygiderli ýerine ýetirmek ugrunda alyp barýan işlerine üns berildi.

Gender deňliginiň ähli ugurlarynyň kanunçylyk esaslaryny berkitmek we ony kämilleşdirmek meseleleriniň häzirki döwrüň wajyp wezipeleriniň biri bolup durýandygy barada aýdyldy. Maslahatyň dowamynda oňa gatnaşyjylar gender deňligini pugtalandyrmakda alnyp barylýan işleri giňeltmek, zenanlaryň hukuklaryny goramagyň milli usullaryny kämilleşdirmek, parlamentara hyzmatdaşlygy işjeňleşdirmek meseleleri hakynda pikir alyşdylar. Şunda gender deňligini üpjün etmek boýunça Hereketleriň milli meýilnamasynyň nobatdaky tapgyryny (2026 — 2030-njy ýyllar) durmuşa geçirmäge degişli soraglara aýratyn üns çekildi.

Çykyşlarda bellenilişi ýaly, türkmen halkynyň Milli Lideri, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy tarapyndan başy başlanyp, Prezident Serdar Berdimuhamedowyň baştutanlygynda üstünlikli durmuşa geçirilýän Türkmenistanyň daşary syýasaty giň halkara hyzmatdaşlygyň esaslaryny berkitmäge gönükdirilendir.

Şeýle-de çykyşlarda abraýly halkara guramalar bilen gatnaşyklary ösdürmegiň, zenanlar bilen erkekleriň deň hukuklaryny we mümkinçiliklerini üpjün etmegiň möhümdigi nygtaldy. Bu bolsa degişli ugur boýunça hereketleriň kanunçylyk taýdan berkidilmegini, onuň hukuk hem-de düzümleýin binýadynyň kämilleşdirilmegini talap edýär.

Netijeli we işjeň ýagdaýda geçen maslahatda söz sözlänler ählumumy derejede gender deňliginiň üpjün edilmegine gönükdirilen wezipeleriň üstünlikli durmuşa geçirilmeginde bilelikdäki tagallalaryň ähmiýeti hakynda aýdyp, bu ugur boýunça duşuşyklaryň geçirilmeginiň, okuw sapaklaryny we maslahatlary yzygiderli guramagyň wajypdygyny bellediler.

Soňra maslahat mejlisler arkaly dowam etdi. Dürli ugurlary öz içine alan mejlislerde gender deňligini, zenanlaryň hukuklaryny ilerletmekde halkara kanunçylyk kadalarynyň esaslary, olaryň ýerine ýetirilmeginde parlamentarileriň orny bilen baglanyşykly meselelere garaldy.

Şeýle hem parlamentarileriň maksatlaýyn hyzmatdaşlygy pugtalandyrmakdaky orny, şeýle-de bu ugurdaky öňde duran wezipeler we beýlekiler barada pikir alyşmalar geçirildi. Şunda Türkmenistan bilen BMG-niň Ilat gaznasynyň (UNFPA) arasyndaky hyzmatdaşlygyň netijelerine aýratyn üns berildi.